กาญจนบุรี : ชมรมวิชาชีพสื่อฯ หารือเตรียมจัดเวทีเสวนาวิชาการ “ผลักดันสะพานข้ามแม่น้ำแควสู่มรดกโลก”

เมื่อวันที่ 22 มิถุนายน 2569 เวลา 14.30 น. ที่ห้องรับรองศาลากลางจังหวัดกาญจนบุรี คณะผู้แทนจากชมรมเครือข่ายวิชาชีพสื่อมวลชน พร้อมด้วยนายกสมาพันธ์สื่อมวลชนส่งเสริมการท่องเที่ยวอาเซียน ได้เข้าพบ นายวุฒิพงษ์ สุภัควนิช รองผู้ว่าราชการจังหวัดกาญจนบุรี เพื่อขอรับคำปรึกษาและข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย ในการเตรียมจัดเวทีเสวนาวิชาการหัวข้อ “การผลักดันสะพานข้ามแม่น้ำแควสู่มรดกโลก” ซึ่งจะจัดขึ้นอีกครั้งในรอบหลายปี หลังจากที่ความเคลื่อนไหวในประเด็นนี้หยุดชะงักไปนาน

ในการนี้ นายวุฒิพงษ์ได้แสดงความเห็นว่า การผลักดันดังกล่าวนับเป็นเรื่องที่ดีและสอดคล้องกับทิศทางจังหวัด เนื่องจากทราบว่าจังหวัดกาญจนบุรีเคยมีการศึกษาวิจัยและขับเคลื่อนเรื่องนี้อย่างจริงจังมาแล้วกว่า 10 ปี แต่ยังไม่ประสบความสำเร็จในเชิงรูปธรรม โดยรองผู้ว่าราชการจังหวัดได้สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมจากสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดกาญจนบุรี เกี่ยวกับอุปสรรคที่ผ่านมาและสถานการณ์ปัจจุบันของการเสนอให้ “สะพานข้ามแม่น้ำแคว” และ “เส้นทางรถไฟสายมรณะ” ขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก สรุปสาระสำคัญได้ว่า ยังคงติดขัดในหลายมิติ อาทิ

· ผลกระทบต่อชุมชนท้องถิ่น – พื้นที่โดยรอบและเขตกันชนหากได้รับการขึ้นทะเบียนจะถูกจำกัดสิทธิ์ในการพัฒนาเชิงพาณิชย์และโครงสร้างพื้นฐาน ซึ่งอาจส่งผลกระทบโดยตรงต่อวิถีชีวิตและอาชีพของชาวบ้านในพื้นที่ หากภาครัฐยังไม่สามารถสร้างการยอมรับ ออกแบบกลไกการแบ่งปันผลประโยชน์ที่เป็นธรรม และสื่อสารทำความเข้าใจกับชุมชนได้อย่างรอบด้าน ก็อาจนำไปสู่แรงต่อต้านจากคนในพื้นที่ซึ่งเป็นผู้มีส่วนได้เสียสำคัญ
· มิติระหว่างประเทศและประวัติศาสตร์ร่วม – การเสนอชื่อแหล่งมรดกโลกในลักษณะ “พื้นที่แห่งความทรงจำและความสูญเสีย” (Site of Memory and Loss) ย่อมเกี่ยวข้องกับ “ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย” จากหลายประเทศ โดยเฉพาะญี่ปุ่น อังกฤษ ออสเตรเลีย และประเทศพันธมิตรในสงครามโลกครั้งที่ 2 ดังนั้นจึงจำเป็นต้องประสานงานและสร้างความเข้าใจอย่างละเอียดอ่อนกับประเทศที่มีประวัติศาสตร์ร่วมกัน เพื่อมิให้การเสนอชื่อกลายเป็นการตอกย้ำบาดแผลทางสงคราม แต่ควรเน้นย้ำถึงคุณค่าสากลในด้านสันติภาพ การเยียวยา และบทเรียนประวัติศาสตร์ เพื่อให้เกิดการยอมรับในเวทีโลก
· ปัญหาสำคัญที่สุดคือการขาดความต่อเนื่องเชิงนโยบาย – แม้ปัจจุบันจะเริ่มมีการ “ปัดฝุ่น” ความพยายามอีกครั้ง ผ่านการจัดนิทรรศการและเวทีวิชาการที่นำเสนอผลงานวิจัยที่มีอยู่เดิม แต่ปัญหาหลักที่ทำให้การขับเคลื่อนล้มเหลวในอดีตคือ การขาดการสานต่ออย่างเป็นรูปธรรมในระดับนโยบาย จากการเปลี่ยนผ่านผู้บริหารและหน่วยงานเจ้าภาพที่ยังไม่มีแนวทางปฏิบัติที่ชัดเจน ส่งผลให้ข้อมูลและการเตรียมความพร้อมที่สั่งสมไว้ไม่ถูกนำมาต่อยอดอย่างเป็นระบบ

ทั้งนี้ รองผู้ว่าราชการจังหวัดได้เสนอแนะให้คณะสื่อมวลชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายและแผนปฏิบัติการที่ชัดเจน พร้อมทั้งสร้างการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนตั้งแต่ระดับชุมชนจนถึงระดับนานาชาติ เพื่อเพิ่มโอกาสในการผลักดันให้สะพานข้ามแม่น้ำแควและเส้นทางรถไฟสายมรณะได้รับการยอมรับเป็นมรดกโลกอย่างยั่งยืนต่อไปในอนาคต